การสำรวจและวินิจฉัยธุรกิจ
แผนการพัฒนาปรับปรุงรายวิสาหกิจ
(ระยะสั้น กลาง และยาว)
โครงการเสริมสร้างผู้ประกอบการ
เป็น Smart SME OTOP และก้าวสู่ 4.0
ประจำปีงบประมาณ พ.ศ. 2562
จัดทำโดย
ชื่อสถานประกอบการ  กลุ่มชุมชนบ้านบานิงบาติก (BaNGo Batik)
จังหวัดนราธิวาส
หมวดที่ 1 การบริหารจัดการกลุ่มและสมาชิก
1.1 ชื่อบริษัท   กลุ่มชุมชนบ้านบานิงบาติก (BaNGo Batik)
1.2 เลขทะเบียนนิติบุคคล   -
1.3 สถานที่ประกอบกิจการปัจจุบัน   46/3   ม.11   ต.ลำภู   อ.เมือง   จ.นราธิวาส   รหัสไปรษณีย์ 96000
1.4 ผู้ติดต่อ   คุณโรสมนณี สุหลง
1.5 ตำแหน่ง   รองประธานกลุ่ม
1.6 เบอร์โทรศัพท์   081-3280811, 089-8798947
1.7 E-mail   bangobatik@gmail.com
1.8 Website   -
1.9 แผนที่พร้อมเส้นทาง

1.10 ประเภทของกิจการ   เป็นกิจการประเภทโอทอป

1.11 ประเภทของผลิตภัณฑ์   ประเภทเครื่องแต่งกาย

1.12 ประวัติกิจการ   กลุ่มบานิงบาติกเกิดจากการรวมตัวกันของคนงานจากบริษัท JK บาติก ที่รวมตัวตั้งกลุ่มกับคนในชุมชน เพื่อให้ชาวบ้านในชุมชนที่ไม่สามารถเดินทางออกไปทำงานนอกพื้นที่ได้ มีงานทำ สร้างรายได้ โดยได้รับความอนุเคราะห์จากเจ้าของบริษัท JK บาติก ช่วยสอนงานและเป็นที่ปรึกษาให้และเริ่มจดทะเบียน โอทอปเมื่อปี พ.ศ. 2546 จนได้รับเครื่องหมายมาตรฐานผลิตภัณฑ์ชุมชนรับรองมาโดยตลอด และได้พัฒนาผลิตภัณฑ์เรื่อยมาจนมีผลิตภัณฑ์ที่มีความหลากหลายออกสู่ตลาด

1.13 วิเคราะห์สถานการณ์ (SWOT Analysis)
1.13.1 S-STRENGTH

- กระบวนการผลิตมีเทคนิคในการเขียนลายที่หลากหลายเนื่องจากลวดลายที่เกิดขึ้นเกิดจากการทดลองของกลุ่มฯ
- มีลวดลายที่เป็นเอกลักษณ์เฉพาะ
- ได้รับเครื่องหมายมาตรฐานผลิตภัณฑ์ชุมชนรับรอง

1.13.2 W-WEAKNESS

- ผลิตภัณฑ์มีราคาสูงกว่าคู่แข่ง
- ในส่วนของการแปรรูปเป็นเสื้อผ้ายังไม่ได้มาตรฐานเท่าที่ควร

1.13.3 O-OPPORTUNITY

- กลุ่มฯ ได้รับการสนับสนุนจากทางภาครัฐ เช่น หน่วยงานพัฒนาชุมชน หน่วยงานอุตสาหกรรม ซึ่งได้ให้ความช่วยเหลือในด้านการกระจายผลิตภัณฑ์ การออกแสดงผลิตภัณฑ์ หน่วยงานสถาบันสิ่งทอ ในด้านการออกแบบบรรจุภัณฑ์ และหน่วยงานวัฒนธรรม ในเรื่องของการหาผู้เชี่ยวชาญ มาช่วยพัฒนาผลิตภัณฑ์

1.13.4 T-THREAT

- สภาพเศรษฐกิจไม่ดีเท่าที่ควร ทำให้มีผลกระทบต่อยอดการสั่งซื้อ
- สภาพอากาศ เนื่องจากภาคใต้มีฤดูฝนที่ยาวนานทำให้การผลิตผลิตภัณฑ์หยุดชะงักเนื่องจากความชื้นในอากาศสูงมีผลต่อการเขียนและลงสีผ้า

1.14 วัตถุประสงค์และเป้าหมายธุรกิจ
1.14.1 วัตถุประสงค์ของธุรกิจ

- เพื่อสร้างรายได้ให้แก่ชุมชนและสมาชิกในกลุ่มฯ
- เพื่อให้ผ้าบาติกเป็นที่รู้จักในวงกว้าง
 

1.14.2 เป้าหมายของธุรกิจ

- การส่งผลิตภัณฑ์าออกจำหน่ายต่างประเทศ
- เพิ่มช่องทางในการกระจายผลิตภัณฑ์
- ผลิตภัณฑ์เป็นที่ต้องการของลูกค้า



หมวดที่ 2 การบริหารจัดการด้านการตลาดและลูกค้า
2.1 การประเมินศักยภาพด้านการตลาด (การดำเนินงานจริง ณ ปัจจุบันของสถานประกอบการ)
2.1.1 กลุ่มลูกค้าเป้าหมาย

- ลูกค้าเป้าหมายส่วนใหญ่เป็นลูกค้าทั่วไปทั้งผู้ชายและผู้หญิงช่วงอายุระหว่าง 25 – 50 ปี

- นักท่องเที่ยว และหน่วยงานราชการ

- ลูกค้าที่มีความต้องการสินค้าที่มีเอกลักษณ์ไม่ซ้ำใคร

2.1.2 ส่วนประสมทางการตลาด
1) ผลิตภัณฑ์ (Product) ได้แก่

- เป็นชุดตัดสำเร็จรูป เช่น เสื้อลำลองชายหญิง เสื้อเชิ้ตชายหญิง ผ้าพันคอ ผ้าพันตัว ผ้าตัดชุด

2) ราคา (Price)
ผลิตภัณฑ์ ราคาขาย
ขายปลีก (บาท/ชุด) ขายส่ง (บาท/ชุด)
1.ชุดนอน 650 450
2.ผ้าพันคอ 1,250 750
3.ผ้าพันตัว 650 450
3) ช่องทางการจัดจำหน่าย (Place)

- จำหน่ายหน้าร้าน เนื่องจากร้านมีบริเวณที่สามารถแสดงผลิตภัณฑ์ที่ตัดเรียบร้อยแล้ว ทำให้ลูกค้าเห็นได้ง่ายและตัดสินใจเข้ามาสั่งตัดในร้านได้โดยตรง

- จำหน่ายผ่านแอพลิเคชั่นไลน์ มักเกิดขึ้นกับลูกค้าที่เคยใช้บริการมาก่อน แล้วสั่งตัดชุดผ่านไลน์ มีการส่งรูปแบบชุดให้ช่างตัดดูผ่านไลน์

- การออกงานประจำปี

4) การส่งเสริมการตลาด (Promotion)

- หากลูกค้าสั่งซื้อชุดจำนวนมาก จะลดราคาตามชุดแต่ละประเภท

- ช่วงเทศกาลจะทำเซตของฝากเพื่อให้ลูกค้าสามารถซื้อไปเป็นของขวัญได้

2.1.3 กลยุทธ์และการวางแผนการตลาด

- กลุ่มฯ ได้มีการพัฒนารูปแบบดีไซน์ชุดให้มีความหลากหลาย สวยงามมากยิ่งขึ้น




หมวดที่ 3 การบริหารจัดการด้านการผลิตและงานสนับสนุนการผลิต
3.1 การประเมินศักยภาพด้านการผลิต (แสดง Flow chart)
(การดำเนินงานจริง ณ ปัจจุบันของสถานประกอบการ)
3.2 การประเมินศักยภาพด้านการเงินและการบัญชี (การดำเนินงานจริง ณ ปัจจุบันของสถานประกอบการ)
สินค้า จำนวน คิดเป็นเงิน / บาท
ผ้าขาว - -
วัตถุดิบต่าง ๆ - ประมาณ 25,000 บาท



หมวดที่ 4 การบริหารจัดการด้านบัญชีและการเงิน
4.1 ศักยภาพด้านการเงินและการบัญชี (การดำเนินงานจริง ณ ปัจจุบันของสถานประกอบการ) ตารางที่ 2 ตัวอย่างการบันทึกรายละเอียดค่าใช้จ่ายในรอบเดือน
เดือน รายการต้นทุนกระเป๋าบุผ้า ต้นทุนคงที่ ต้นทุนผันแปร ยอดผลิตหรือจำนวนหน่วยขายต่อเดือน ยอดจำหน่าย (รายเดือน)

มิ.ย.62

รายการวัตถุดิบ (ต้นทุนผันแปร)
- ผ้าขาว
- เทียน
- สี
- น้ำยา 1 ถัง
รวม 25,000 บาท
รายการอุปกรณ์ (ต้นทุนคงที่)
1) เตา 1,200 บ. - กรอบไม้ 1,200 บ.
- หม้อต้ม 900 บ.
- แปรงทาสี 350 บ.
- จันติ้ง 1,500 บ.
รวม 5,150 บาท

5, 150 บ. ใช้งานได้ประมาณ 5 ปี (60 เดือน x 250 ชิ้น = 15,0 00 ผืน) ดังนั้นต้นทุนคงที่ ต่อหน่วย คือ 0.34 บ. (5,150/15,0 00)

25,000 บ. ต้นทุนผันแปร ต่อหน่วยคือ 100 บ. (25,000/250)

250 ชุด/เดือน ราคาขายต่อหน่วย คือ 650 บ. ได้กำไร 549.66 บ.

50,000 บ.

4.2 การประเมินศักยภาพด้านแผนการบริหารบุคคล (การดำเนินงานจริง ณ ปัจจุบันของสถานประกอบการ)
ไม่มีรูปภาพ แสดง แผนการบริหารบุคคล



หมวดที่ 5 การปรับปรุงและพัฒนาวิสาหกิจชุมชนสู่ความยั่งยืน
5.1 แนวทางการพัฒนาและข้อเสนอแนะ
ประเด็นด้านการพัฒนา เป้าประสงค์ ตัวชี้วัดเป้าประสงค์ แผนระยะสั้น (ปฏิบัติได้ทันที) แผนระยะกลาง (ไม่เกิน 2 ปี) แผนระยะยาว (ไม่เกิน 5 ปี) หน่วยงานสนับสนุน

1. การบริหารจัดการองค์กร

เพิ่มศักยภาพ การบริหารจัดการองค์กรและศักยภาพการประกอบธุรกิจ

- แนวทางการปฏิบัติตามโครงสร้างบริหารองค์กรชัดเจน 100%

- บุคลากรแต่ละฝ่ายได้รับการพัฒนาทักษะเฉพาะด้าน 100%

- มีเครือข่ายธุรกิจที่เข้มแข็งอย่างน้อย 3 ราย

- กำหนดเป้าหมาย กฎระเบียบหรือข้อบังคับขององค์กรเป็นลายลักษณ์อักษรและเผยแพร่ให้สมาชิกทุกคนรับทราบ

- รวบรวมข้อมูลขององค์กรเพื่อใช้เป็นพื้นฐานในการบริหารจัดการและวางแผนองค์กรโดยปรับปรุงให้เป็นปัจจุบันอยู่เสมอ

- ทบทวนกฏระเบียบหรือข้อบังคับเป็นระยะในรอบปีหรือเป็นระยะเวลาตามความเหมาะสม

- จัดอบรม/เข้าร่วมกิจกรรมฝึกทักษะให้สมาชิกที่รับผิดชอบแต่ละฝ่า

- พัฒนาทักษะของพนักงาน ทั้งทักษะในการทำงานเชี่ยวชาญเฉพาะทาง เช่น งานตัดเย็บ งานหนัง งานปัก งานย้อมสีธรรมชาติ และทักษะทางด้านภาษา เป็นต้น

- สร้างจิตวิญญาณในการเป็นผู้ประกอบการ และมีทักษะในการบริหารจัดการที่มีประสิทธิภาพ

- หาพันธมิตรเพื่อช่วยพัฒนาธุรกิจ เช่น พันธมิตรที่มีศักยภาพด้านการตลาด ศักยภาพด้านการขาย ศักยภาพด้านนวัตกรรม เป็นต้น โดยอาจขอให้หน่วยงานภาครัฐช่วยเป็นผู้ประสานหรือจับคู่ธุรกิจให้

- สำนักงานส่งเสริมอุตสาหกรรม

- กรมพัฒนาชุมชน

2. การตลาด

เพิ่มช่องทางการตลาดทั้งภายในประเทศและต่างประเทศ

- ฝ่ายการตลาดสามารถใช้สื่อออนไลน์สร้างร้านค้าออนไลน์และรับคำสั่งซื้อได้

- ลดการใช้สารเคมีในกระบวนการผลิต

- ศึกษาแนวโน้มความต้องการของกลุ่มเป้าหมายเพื่อผลิตสินค้าได้ตรงกับความต้องการของลูกค้า

- กำหนดแผนการขาย/แผนการตลาดในรอบปีหรือตามระยะเวลาที่เหมาะสม หาช่องทางในการจัดจำหน่ายผลิตภัณฑ์เพื่อให้สามารถจำหน่ายสินค้าได้ตรงและถูกต้องกับกลุ่มเป้าหมาย

- ใช้สื่อสังคมออนไลน์ (SocialMedia) ในการสื่อสารการตลาดและการส่งเสริมให้ใช้พาณิชย์อิเล็กทรอนิกส์ในการจำ หน่ายสินค้าและบริการของธุรกิจโลกออนไลน์ เช่น เฟซบุ๊ก ทวิตเตอร์ และไลน์ เป็นต้น เพื่อให้เข้าถึงเข้าถึงกลุ่มเป้าหมายได้ง่ายด้วยต้นทุนต่ำ ไม่จำเป็นต้องโฆษณาผ่านสื่อโทรทัศน์หรือวิทยุที่มีต้นทุนสูง

- หาตลาดกลุ่มเป้าหมายของตนเอง โดยเลือกส่วนตลาดเฉพาะ (Niche Market) เนื่องจากเป็นส่วนตลาดที่ธุรกิจขนาดใหญ่ไม่ค่อยให้ความสนใจหรือมองข้ามไป จะได้หลีกเลี่ยงการเจอคู่แข่งในธุรกิจขนาดใหญ่ได้ แต่ผู้ประกอบการต้องให้ความสำคัญกับการสร้างนวัตกรรมสินค้าใหม่และดำเนินการอย่างต่อเนื่อง มีการวางแผนออกสินค้าใหม่เรื่อยๆ

พัฒนากิจการให้เป็น Green Product หรือสินค้าที่ปลอดภัยต่อสิ่งแวดล้อม (ลดสัดส่วนการใช้สารเคมีในกระบวนการผลิต) เพื่อสร้างประสบการณ์การมีส่วนร่วมช่วยรักษาสิ่งแวดล้อมระหว่างกลุ่มและพันธมิตรที่เป็นคู่ธุรกิจ ตลอดจนผู้บริโภค

- สร้างภาพลักษณ์ความเป็นอัตลักษณ์ท้องถิ่นและความเป็นเอเชีย ด้วยการค้นหาอัตลักษณ์ และเรื่องราวเฉพาะกลุ่มของตน เพื่อสร้างจุดแข็งด้านการท่องเที่ยวให้ประจักษ์แก่กลุ่มนักท่องเที่ยวต่างชาติ

- กรมส่งเสริม อุตสาหกรรม

- กรมการค้าภายใน

- สถาบันการศึกษา

3. การผลิตและงานสนับสนุนการผลิต

- มีนวัตกรรมใหม่ๆ ในการพัฒนาผลิตภัณฑ์ และการรับรองมาตรฐานที่เป็นสากล

- มีผลิตภัณฑ์ รูปแบบใหม่ที่เป็นนวัตกรรม และผ่านการรับรองมาตรฐาน

- มีช่างเชี่ยวชาญเฉพาะที่สร้างสรรค์งานได้แตกต่างจากธุรกิจในกลุ่มเดียวกัน

- บันทึกรายละเอียดในการจัดซื้อ/จัดหาวัตถุดิบ/ปัจจัยการผลิต แหล่งที่มา โดยจัดเก็บ บันทึกเหล่านั้นในระยะเวลาตามความเหมาะสม เพื่อใช้เป็นข้อมูลในการอ้างอิงในการผลิตครั้งต่อไป จัดทำแนวทางการตรวจสอบคุณภาพวัตถุดิบให้ตรงกับความต้องการ

- อบรม/ฝึกทักษะสมาชิกฝ่ายผลิตให้มีความชำนาญในการตัดเย็บและแปรรูปสินค้าได้หลากหลายมากยิ่งขึ้น ควบคุมคุณภาพสินค้าของงกลุ่มให้เป็นมาตรฐานเดียวกัน ตลอดจนจัดทำเป็นคู่มือปฏิบัติขั้นตอนการผลิตที่ชัดเจนและเพื่อให้ได้ผลิตภัณฑ์ที่มีคุณภาพอย่างสม่ำเสมอ สร้างเกณฑ์ที่เหมาะสมในการตรวจสอบคุณภาพผลิตภัณฑ์

- พัฒนาบรรจุภัณฑ์ให้สวยงาม ใช้ง่าย และรักษาคุณภาพในการขนส่งสินค้า แสดงข้อมูลบนฉลากสินค้าให้ครบถ้วน

- พัฒนาศักยภาพในการผลิตหรือสร้างผลิตภาพ (Productivity) เพื่อรองรับการสั่งซื้อคราวละมากๆ โดยการสร้างเครือข่ายระหว่างกันและมีกลไกในการเชื่อมโยงเครือข่ายผู้ผลิต ทั้งในรูปแบบกลุ่มที่ผลิตสินค้าประเภทเดียวกัน และกลุ่มที่ผลิตสินค้าสนับสนุนในห่วงโซ่อุปทาน

- หาพื้นที่ปลูกกระจูดหรือร่วมมือกับกลุ่มเครือข่ายในกลุ่มผลิตภัณฑ์เดียวกันจัดสรรพื้นที่เพื่อการจัดเตรียมวัตถุดิบไว้รองรับการผลิตตามคำสั่งซื้อปริมาณมาก

- พัฒนาคนให้สามารถคิดอย่างมีนวัตกรรมได้

- พัฒนาแผนการดูแลหรือสวัสดิการที่ให้ความสำคัญกับการดูแลรักษาคน (Retention) ให้ดีโดยเฉพาะช่างภูมิปัญญาที่มีความเชี่ยวชาญเฉพาะ

- พัฒนากระบวนการผลิตให้ได้รับรองมาตรฐานสินค้าของแต่ละประเทศเป้าหมาย

- พัฒนาความร่วมมือกับธุรกิจขนาดใหญ่ที่สามารถแข่งขันได้ทั้งในระดับประเทศและนานาชาติเพื่อสนับสนุนการผลิตสินค้าจากช่างชำนาญการของกลุ่ม ให้ธุรกิจขนาดใหญ่ที่ไม่มีช่างผู้เชี่ยวชาญงานฝีมือ นำไปจัดจำหน่ายให้ ในลักษณะการพึ่งพาฝีมือ-และช่องทางการขาย ซึ่งกันและกัน

- สถาบันการศึกษา

- กรมส่งเสริม อุตสาหกรรม

4. บัญชีและการเงิน

- ระบบบัญชีที่ได้มาตรฐาน สามารถวิเคราะห์จุดคุ้มทุน ,รายงานรายรับ-รายจ่ายได้อย่างเป็นปัจจุบัน

- จัดการระบบบัญชีแบบมีมาตรฐาน ได้ 100%

- ทำบันทึกรายรับ/รายจ่ายในรูปแบบที่เหมาะสม เพื่อให้ได้ข้อมูลการรับ-จ่ายที่ถูกต้องและตรวจสอบได้

- สรุปผลกำไร ขาดทุน ตามรอบระยะเวลาที่เหมาะสม

- จัดทำกติกาการจ่ายผลตอบแทนแก่สมาชิก

- จัดทำแผนระเบียบการใช้เงินเพื่อเป็นข้อมูลในการบริหาร

- จัดทำรายการทรัพย์สินหนี้สินที่องค์กรมี และที่ได้รับจากการสนับสนุนของหน่วยงานต่างๆ หรือที่องค์กรจัดซื้อเอง

- พัฒนาระบบการเงินและบัญชี ให้มีการจัดทำงบการเงินที่ถูกต้องในทุกปีเพื่อให้สามารถวางแผนและควบคุมการดำเนินธุรกิจได้อย่างมีประสิทธิภาพ

- นำระบบบัญชีที่ดีมาใช้ในองค์กร ต้องมีความรู้ในเรื่องต้นทุนและจุดคุ้มทุน เพื่อให้ง่ายต่อการตัดสินใจในการดำเนินธุรกิจของผู้ประกอบการเอง ซึ่งจะเป็นประโยชน์ในการวางแผนการผลิต ทำให้สามารถวางแผนควบคุมต้นทุน วางแผนการขาย และวางแผนกำไรได้เป็นอย่างดี

- ทำระบบบัญชีให้ได้มาตรฐาน แสดงสถานะทางการเงินและการหมุนเวียนของเงินในธุรกิจ จากการวางระบบบัญชีและการเงินที่ดี เพื่อช่วยในการเข้าสู่แหล่งเงินทุนจากสถาบันการเงินต่างๆ

- สถาบันการศึกษา

- สำนักงานพาณิชย์จังหวัด

- กรมพัฒนาธุรกิจการค้า




อ้างอิง
ธันยมัย เจียรกุล. (2557). ปัญหาและแนวทางการปรับตัวของ OTOP เพื่อพร้อมรับการเปิด AEC. วารสารนักบริหาร, 14(1), 177-191.

Brandinside. (2562). สรุป 10 เทรนด์ที่นักการตลาดควรรู้ในปีนี้ แต่มีอิทธิพลในปี 2018. สืบค้นเมื่อวันที่ 1 กรกฏาคม 2562, จากเว็บไซต์ https://brandinside.asia/10-trends-digital-marketing-2018/